• Post last modified:23/04/2020
  • Reading time:4 mins read
  • Post comments:0 Komentarzy

Facade design pattern jest jednym z tych wzorców, które są tak popularne i powszechnie używane, że nie zdajemy sobie sprawy iż może być to wzorzec projektowy. Nazwa tego wzorca wywodzi się z architektury. Facade, czyli po polsku fasada, oznacza frontową część budynku. Jest ona zazwyczaj bardzo reprezentatywna i znajdują się w niej drzwi przez które wejdziemy do środka. Patrząc na fasadę nie zastanawiamy się jeszcze co dokładnie może znajdować się w środku. Interesuje nas głównie to, czy łatwo będzie tam się dostać.

Dokładnie taką samą rolę odgrywa fasada w programowaniu… no prawie taką samą.

Wzorce projektowe JavaScript

Wpis ten jest częścią serii wpisów dotyczących wzorców projektowych stosowanych w JavaScript. Pozostałe wzorce oraz ich opis można znaleźć na głównej stronie całej serii.

Czym jest fasada?

Fasada w programowaniu jest uproszczonym interfejsem do bardziej założonego, czasami wielowarstwowego systemu (bądź wielu systemów). Interfejs ten ma być prosty w zrozumieniu oraz w użyciu. Ma być tą reprezentatywną częścią naszego systemu / programu / biblioteki / itp.

Odbiegając jeszcze na chwilę od programowania (chodź zostając w świecie IT), fasadą komputera PC (oczywiście mówimy tutaj w bardzo dużym uproszczeniu) może być jego obudowa. Czy wiemy jak włączyć / wyłączyć komputer za pomocą przycisku na obudowie – pewnie że tak. Ale czy wiemy co dokładnie się dzieje po naciśnięciu tego przycisku – to już jest przed nami ukryte za fasadą. Na pewno dzieje się znacznie więcej niż tylko podłączenie / odłączenie zasilania.

Wracając już do ekosystem front end-owego, niemalże każdy zna i pewnie korzystał z biblioteki implementującej wzorzec fasady – jQuery.
Korzystanie z jQuery jest bardzo proste. Składnia jest czytelna i dość intuicyjna. Zmianę tekstu na przycisku możemy zrealizować za pomocą jednej linijki:

$( "button.continue" ).html( "Next Step..." ) // from jQuery docs

Logika schowana za tym selektorem jest dość złożona, wliczając w to np. jeszcze sprawdzanie wersji przeglądarki, itp. Natomiast interfejs który dostajemy do użytkowania może sugerować, iż jest to trywialna czynność.

Przykład

Wszystko to bardzo ładnie brzmi w teorii, ale napiszmy w takim razie naszą własną fasadę. Skorzystamy z klasyku – aplikacja ToDo. Stworzymy serwis za pomocą którego będziemy mogli stworzyć zadanie oraz oznaczyć je jako ukończone.

// Serwis służący do stworzenia i zarządzania zadaniami
class TaskService {
  // konstruktor służący do stworzenia nowego zadania
  constructor(data) {
    this.name = data.name;
    this.priority = data.priority;
    this.project = data.project;
    this.user = data.user;
    this.completed = data.completed;
  }

  complete() {
    // logika sprawdzająca np. czy użytkownik może
	// oznaczyć task jako zakończony
    this.completed = true;
    console.log(`Kończenie zadania: "${this.name}"`);
  }

  setCompleteDate() {
    // zapiszmy czas zakończenia zadania.
    // Taka informacja zawsze jest przydatna
    this.completedDate = new Date();
    console.log(`"${this.name}" zakończony dnia ${this.completedDate}`);
  }

  save() {
    // Zapiszmy w naszej bazie danych informacje o zakończeniu zadania
    // wymagane będzie obsłużenie akcji asynchronicznych
    // oraz potencjalnych błędów
    console.log(`Aktualizacja zadania: "${this.name}"`);
  }

  notifyCompletion() {
    // pokażmy na ekranie użytkownika (UI) informację o tym,
    // że task został zapisany,
    // bądź poinformujmy o ewentualnych błędach
    console.log(
      `${this.user} został powiadomiony o zakończeniu zadania "${this.name}"`
    );
  }
}

// Fasada naszego serwisu - udostępniamy jedną metodę
// za pomocą której obsłużymy wszystkie podzadania związane
// z ukończeniem taska
class TaskServiceFacade extends TaskService {
  completeAndNotify() {
	// cała logika związana z ukończeniem zadania 
    this.complete();
    this.setCompleteDate();
    this.save();
    this.notifyCompletion();
  }
}

// Korzystamy z fasady - stworzenie zadania
let mytask = new TaskServiceFacade({
  name: "Sprawdzić nowe posty na frontstack.pl",
  priority: 1,
  project: "Edukacja",
  user: "Wojtek",
  completed: false
});

// Ukończmy zadanie - callback, który może być uruchomiony np.
// podczas "onClick" na przycisku "Zakończ" znajdującym się obok zadania
console.log(mytask.completeAndNotify());

/** Konsola: **/
// Kończenie zadania: "Sprawdzić nowe posty na frontstack.pl"
// "Sprawdzić nowe posty na frontstack.pl" zakończony dnia Thu Apr 23 2020 20:46:26 GMT+0200 (czas środkowoeuropejski letni)
// Aktualizacja zadania: "Sprawdzić nowe posty na frontstack.pl"
// Wojtek został powiadomiony o zakończeniu zadania "Sprawdzić nowe posty na frontstack.pl"

Mam nadzieję, że komentarze umieszczone w kodzie będą wystarczające, aby w pełni zrozumieć ten prosty przykład obrazujący jak Facade design pattern może być przez nas samodzielnie zaimplementowany.

Kamil Józwik

Frontend developer👨‍💻 Autor kursów na frontschool.pl, małego narzędzia dla programistów - frontbook.dev oraz kolejnych postów na tym blogu. Ulubiony stos technologiczny to React wraz z TypeScript oraz wszystko, co "nowe" w tym pięknym dynamicznym front end-owym świecie 🙂
Subscribe
Powiadom o
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments